Rutte overleeft debat en wil door als premier

Mark Rutte tijdens formatiedebat. Bron: Screenshot YouTube/PVVpers Mark Rutte tijdens formatiedebat. Bron: Screenshot YouTube/PVVpers

Het mag een wonder heten dat Mark Rutte nog steeds op zijn plek zit. De hele Tweede Kamer liet blijken geen vertrouwen meer te hebben in de VVD-bewindsman. Toch verzuimden D66, CDA en de ChristenUnie de ingediende motie van wantrouwen te steunen. In plaats daarvan steunden zij een motie van afkeuring, waardoor de bal uiteindelijk weer bij Mark Rutte werd neergelegd. Laatstgenoemde gaf aan door te willen gaan als premier. Rutte liet weten alles op alles te zetten om het vertrouwen te herstellen.

Het was een knetterend debat. Tot 03.00 uur ’s nachts lag demissionair minister-president Mark Rutte onder vuur. Vorige week zei de VVD-bewindsman tegenover de NOS dat hij tijdens de formatiegesprekken met de voormalige verkenners, niet heeft gesproken over Pieter Omtzigt. “Ik heb vanavond nog contact gehad met Sigrid Kaag hierover. Ook namens haar kan ik zeggen dat wij het niet hebben gehad over Pieter Omtzigt.” Gisterochtend werd echter uit geheime formatiedossiers duidelijk, dat Rutte wel degelijk de naam van het CDA-Kamerlid heeft genoemd. “Je moet wat met Omtzigt, minister maken”, zo kwam er naar voren uit de dossiers.

Rutte besloot echter zijn oeroude verdedigingstactiek van stal te halen, die hij altijd gebruikt op het moment dat hij als een kat in het nauw gedreven wordt. De demissionaire premier benadrukte daarbij dat hij niet gelogen heeft. “Ik heb me dat achteraf verkeerd herinnerd en ik betreur dat zeer”, sprak de VVD-leider vanaf het spreekgestoelte de Tweede Kamer toe.

Na het uitspreken van deze zin, ontstond er hoongelach in de plenaire zaal. Zowel oppositie- als coalitiepartijen geloofden geen snars van Rutte’s verhaal. PVV-leider Geert Wilders diende aan het begin van het debat zelfs een motie van wantrouwen in. Deze motie hing voor ruim dertien uur als een zwaard van Damocles boven het hoofd van de coronapremier. Zelfs formatiemaatje D66 haalde hard uit naar Mark Rutte. “En hier scheiden onze wegen”, beet fractievoorzitter Sigrid Kaag hem zelfs toe.

Dankzij een scherpe interruptie van FvD-leider Thierry Baudet, werd duidelijk dat Rutte ‘via via‘ te horen had gekregen, dat de naam van Pieter Omtzigt wel degelijk in de stukken stond. Om half acht ’s ochtends kreeg hij het nieuws te horen van een anonieme bron. Alle andere fractievoorzitters kregen de laatste stukken pas om negen uur ’s ochtends opgestuurd. Mark Rutte weigerde vanaf het spreekgestoelte de naam van de anonieme bron te openbaren. “Dat is vertrouwelijk”, zei hij tegen zijn collega’s. Wie deze anonieme bron is, is nog steeds een raadsel.

Ondanks de felle woorden van Sigrid Kaag, weigerde de D66-fractievoorzitter de motie van wantrouwen van Geert Wilders te steunen. Het ‘nieuwe leiderschap’ laat zich het beste definiëren als hard blaffen, maar niet doorbijten. In plaats daarvan diende Kaag, samen met CDA-leider Wopke Hoekstra, een motie van afkeuring in. Tijdens het indienen van deze motie, nam ze in de meest felle bewoordingen afstand van de handelswijze van Mark Rutte. De motie van afkeuring werd aangenomen door de Tweede Kamer.

De bal werd dus bij Mark Rutte neergelegd. Vanaf de interruptiemicrofoon deelde hij mede de ingediende motie ‘ter harte te nemen’. Oppositieleider Geert Wilders ging echter niet akkoord met deze woorden van de demissionaire premier. Hij wilde na de motie van Mark Rutte weten welke conclusies hij hieraan verbindt. Rutte liet op zijn beurt weten door te willen gaan als minister-president van Nederland.

Deze woorden herhaalde Mark Rutte tegen de verzamelde pers. De VVD-bewindsman was zichtbaar opgelucht dat de ingediende motie van wantrouwen werd verworpen. “Ik ga mijn stikende best doen om het vertrouwen te herstellen.” Op de vraag van RTL Nieuws of Rutte een geheugentrainer nodig heeft, wilde de VVD’er geen antwoord geven.

Ayfer Koç, de vrouw van Pieter Omtzigt, heeft verontwaardigd op deze poppenkast gereageerd. Vooral de ‘arrogantie van de macht’ vindt ze stuitend. “Het wordt steeds erger en stuitender die arrogantie van de macht. Deze premier kan toch nooit meer het vertrouwen in de rechtsstaat herstellen? Deze tijd vraagt om dienend leiderschap. We staan voor grote problemen die structureel en daadkrachtig aangepakt moeten worden.” Waarvan akte!

Nog meer scherpe analyses en op de hoogte blijven van het politieke nieuws? Dat kan! Volg ons op Twitter en Facebook